Vanwege mijn aangeboren onhandigheid doe ik het niet zo graag, een kar kopen. Je weet wel, aan de ingang van de supermarkt staan wriemelen met een muntstuk, het in zo'n rondje passen, dat metalen dingetje dichtschuiven en daarna een winkelwagentje losrukken uit het winkelwagentjestreintje. Altijd loopt er bij mij wel iets fout, of toch bijna. Deze keer dacht ik geen kleingeld bij te hebben. Gelukkig vond ik in een bijna vergeten uithoekje van mijn portefeuille nog een muntstuk van twee euro.

Twee euro is best veel, dacht ik bij mezelf. Het zou de eerste keer niet zijn dat ik bij het terugbrengen van zo'n boodschappenvoertuig problemen heb om het muntje er weer uit te krijgen, of het ding gewoon terug in het treintje schuif en het geleende bedrag vergeet te recupereren. Wie zonder verstrooidheid is, werpe de eerste steen. Of keitje. Of korreltje zout.

Gezouten chips, niet vergeten straks. Gaat ook niet gebeuren. Ik ben een kei in winkelen. Samen met vrouw en oudste dochter ben ik er even tussenuit voor wat funshopping, winkelen terwijl je in principe niets nodig hebt. Dat klinkt misschien heel luxueus en welvarend, maar mijn gezinsleden en ik zijn al snel tevreden. We doen het in de grootste supermarkt in de buurt. Een totaalbeleving, want je vindt er zo ongeveer alles, ook kleding, elektronica, huishoudelijke apparaten, boeken ...

Desalniettemin stappen we een uurtje later buiten met een aantal nietigheden zoals speciale frisdrankjes die je in andere supermarkten nauwelijks kan vinden, een paar flesjes bier die je in principe overal kan krijgen (soms is de lust groter dan het karakter en dan kan je daar maar beter aan toegeven, anders word je sikkeneurig en gefrustreerd), een aantal snacks en chipsvariëteiten, een paar heerlijke kazen, wat druifjes, cocktailsaus en 'verse garnalen', volgens het etiket.

Altijd beter dan bedorven garnalen, grapte ik nog, want een beetje bedorven zijn we zelf al. Ontaard, decadent, slecht, verrot en corrupt in het algemeen Nederlands, maar in dit specifieke geval is het Nederlands een beetje te gemeen. In mijn dialect staat 'bedorven' voor 'verwend', dat klinkt al heel wat milder.

Op de parking worden we aangeklampt door een vrouw van een jaar of dertig. Beetje angstaanjagend, want ze kwam werkelijk uit het niets tevoorschijn. Alsof ze zich vooraf achter een auto had verscholen. Bovendien, en nu stel ik me niet eens kritisch op, zag ze er nogal onverzorgd uit. Armetierig en onderkomen. Misschien hád ze geeneens een onderkomen. Haar lange donkerbruine haren waren volgens mij gewassen met oud frituurvet en haar tanden leken een samenraapsel van bruingele willekeurige stukjes en brokjes die me deden denken aan de onderste overblijfseltjes van een bijna opgevreten puntzak gekaramelliseerde popcorn. Ze rook bijzonder onfris en oogde vrij mollig in haar helrode fleece vest.

'Dag meneer, mag ik iets vragen?'

Een mens zou geneigd zijn om nee te zeggen. Een vraag stellen om te vragen of je iets mag vragen ... Doet me denken aan mijn vroegere vriend Kris die op 'n avond in een discotheek plots gretig in de tieten van een meisje kneep en meteen daarna doodserieus vroeg of hij haar borsten eens mocht aanraken. Het leverde hem een paar flinke muilperen op. Van het meisje zelf én van haar vriend. Of hoe plots meteen plotsklaps werd. 

'Ja,' zei ik kalm. Ze zit aan de drugs, dacht ik bij mezelf. Of aan de drank. Of allebei. Alhoewel, meestal zijn dat soort types nogal mager, op het uitgemergelde af. Eigenlijk vond ik het vreselijk dat ik zo dacht, maar ik dacht het wel zo, eerlijk waar.

'Heeft u misschien een klein centje voor mij, zodat ik straks misschien naar de winkel kan gaan om iets te kopen voor mijn twee kinderen?'

'Goh,' won ik tijd, nadenkend en smoesverzinnend tegen honderd per uur, 'ik betaal tegenwoordig altijd met de kaart. Cash geld heb ik niet op zak.'

Schaam je, Danny, schaam je diep. Volgens mij zag ik zwart. Ze keek naar mijn vrouw en die herhaalde min of meer wat ik had gelogen.

'Dat snap ik, meneer en mevrouw, maar ik zou al heel blij zijn met het centje dat u daarstraks in uw winkelwagentje hebt gestopt om het te gebruiken.'

'Haha! Dat is waar ook! Er zit nog twee euro in. Die mag je zo hebben.'

Ze bedankte me en trok het winkelwagentje uit mijn handen. Ineens leek ze erg gehaast. We keken haar heel eventjes na terwijl we onze luxeproductjes in de auto legden en net toen ik de koffer dichtklapte, stond ze alweer achter me.

'Nogmaals dank, meneer. Er zouden veel meer mensen moeten zijn zoals u. Dank u wel. U hebt een warm hart.'

Ik glimlachte wat ongemakkelijk, knikte en stapte in. Met moeite, want alles wrong. Vooral in m'n hoofd. Hadden we haar niet beter meegenomen naar de winkel, haar eens onbezorgd laten kiezen wat ze nodig had en alles betaald? Mijn warme hart voelde als een ijskoude steen. Hoe ben ik zo geworden? Ligt het aan de wereld of aan mezelf? Mijn bijna kinderlijke naïviteit heeft door de jaren heen plaats gemaakt voor achterdocht en wantrouwen. Is deze vrouw werkelijk een radeloze moeder met twee hongerige kindjes of is ze alleenstaande en loopt ze zo dadelijk vrolijk en verslaafd de winkel binnen voor een bij elkaar gebedelde fles wodka? Ik zal het nooit weten.

Twee euro armer, een schuldgevoel rijker. Het ene voel ik al wat meer dan het andere.

Danny VANDENBERK